Chế độ thai sản 2026: Sinh con thứ hai được nghỉ 7 tháng

Chế độ thai sản 2026 có một thay đổi lớn: từ ngày 01/7/2026, lao động nữ sinh con thứ hai được nghỉ 7 tháng thay vì 6 tháng. Nhiều doanh nghiệp vẫn đang dùng quy chế nghỉ phép cũ. Bài viết này tóm tắt chế độ thai sản và ốm đau theo BHXH bắt buộc, ai chi trả, và doanh nghiệp cần làm gì.

Trả lời nhanh: Năm 2026, lao động nữ được nghỉ thai sản 6 tháng; sinh con thứ hai từ 01/7/2026 được nghỉ 7 tháng (Luật Dân số số 113/2025/QH15, Nghị định 168/2026/NĐ-CP). Quỹ BHXH trả 100% bình quân tiền lương đóng BHXH 6 tháng gần nhất, cộng trợ cấp một lần 4.680.000 đồng mỗi con. Ốm đau hưởng 75%.

Ai chi trả tiền thai sản và ốm đau?

Quỹ BHXH chi trả tiền thai sản và ốm đau, không phải doanh nghiệp. Trong 17,5% BHXH mà doanh nghiệp đóng hằng tháng, có 3% đóng vào quỹ ốm đau và thai sản.

Trong thời gian người lao động nghỉ, doanh nghiệp không có nghĩa vụ trả lương, trừ khi hợp đồng lao động, quy chế hoặc thỏa ước lao động tập thể có cam kết. Việc của doanh nghiệp là thu thập hồ sơ, nộp cho cơ quan BHXH và chuyển tiền trợ cấp cho người lao động. Xem thêm tỷ lệ đóng trong bài BHXH, BHYT, BHTN doanh nghiệp phải đóng năm 2026.

Nghỉ thai sản tối đa bao nhiêu tháng năm 2026?

Lao động nữ được nghỉ thai sản 6 tháng khi sinh con thứ nhất và 7 tháng khi sinh con thứ hai từ ngày 01/7/2026. Luật Dân số 2025 (số 113/2025/QH15), có hiệu lực từ 01/7/2026, đã sửa khoản 1 Điều 139 Bộ luật Lao động 2019 để bổ sung tháng thứ 7 (LuatVietnam).

• Nghỉ trước sinh: không quá 2 tháng.
• Sinh đôi trở lên: tính từ con thứ hai trở đi, mỗi con người mẹ được nghỉ thêm 1 tháng.
• Điều kiện "con thứ hai": theo Nghị định 168/2026/NĐ-CP (ban hành 15/5/2026, hiệu lực 01/7/2026), tại thời điểm sinh, người mẹ có một con đẻ còn sống và đủ điều kiện hưởng thai sản theo Luật BHXH (toàn văn Nghị định 168/2026).
• Tiền tháng thứ 7: BHXH Việt Nam chi trả đủ 7 tháng với cùng mức hưởng mỗi tháng (Cổng Thông tin điện tử Chính phủ).

Bộ luật Lao động 2019 yêu cầu doanh nghiệp bảo đảm việc làm cũ khi lao động nữ trở lại làm việc (Điều 140) và không được đơn phương chấm dứt hợp đồng vì lý do mang thai, nghỉ thai sản hoặc nuôi con dưới 12 tháng tuổi (Điều 137).

Đóng BHXH bao lâu thì được hưởng thai sản?

Lao động nữ được hưởng thai sản khi sinh con nếu đã đóng BHXH bắt buộc từ đủ 6 tháng trở lên trong 12 tháng trước khi sinh (Điều 50 Luật BHXH số 41/2024/QH15, hiệu lực 01/7/2025). Có hai trường hợp đặc biệt:

• Đã đóng từ đủ 12 tháng trở lên mà phải nghỉ dưỡng thai theo chỉ định của bác sĩ: chỉ cần đóng đủ 3 tháng trong 12 tháng trước khi sinh.
• Phải nghỉ để điều trị vô sinh: cần đóng đủ 6 tháng trong 24 tháng trước khi sinh.

Lao động nam đang đóng BHXH bắt buộc được nghỉ khi vợ sinh con: 5 ngày làm việc; 7 ngày nếu vợ sinh mổ hoặc sinh con dưới 32 tuần; 10 ngày nếu sinh đôi; 14 ngày nếu sinh đôi phải mổ. Thời gian nghỉ phải bắt đầu trong 60 ngày kể từ ngày vợ sinh (Điều 53 Luật BHXH 2024, xem điều luật). Từ 01/7/2026, khi vợ sinh con thứ hai, lao động nam được nghỉ 10 ngày làm việc theo Luật Dân số.

Mức hưởng thai sản 2026 được tính thế nào?

Mức hưởng thai sản một tháng bằng 100% bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH của 6 tháng gần nhất trước khi nghỉ (Điều 59 Luật BHXH 2024). Tiền lương đóng BHXH tối đa bằng 20 lần mức tham chiếu 2.340.000 đồng, tức 46.800.000 đồng/tháng năm 2026.

Chế độ	Mức năm 2026	Căn cứ pháp lý
Nghỉ thai sản con thứ nhất	6 tháng	Điều 139 BLLĐ 2019; Điều 53 Luật BHXH 41/2024/QH15 (từ 01/7/2025)
Nghỉ thai sản con thứ hai	7 tháng	Luật Dân số 113/2025/QH15; Nghị định 168/2026/NĐ-CP (từ 01/7/2026)
Trợ cấp thai sản mỗi tháng	100% bình quân lương đóng BHXH 6 tháng	Điều 59 Luật BHXH 41/2024/QH15
Trợ cấp một lần mỗi con	2 × mức tham chiếu = 4.680.000 đồng	Điều 58 Luật BHXH 41/2024/QH15
Nghỉ khám thai	Tối đa 5 lần, mỗi lần không quá 2 ngày	Điều 51 Luật BHXH 41/2024/QH15
Dưỡng sức sau thai sản	5–10 ngày, mỗi ngày 30% mức tham chiếu	Điều 60 Luật BHXH 41/2024/QH15
Số ngày nghỉ ốm mỗi năm	30 / 40 / 60 ngày làm việc	Điều 43 Luật BHXH 41/2024/QH15
Mức hưởng ốm đau	75% tiền lương đóng BHXH	Điều 45 Luật BHXH 41/2024/QH15

Ví dụ. Chị Lan là kỹ sư tại TP. Hồ Chí Minh, lương đóng BHXH 30.000.000 đồng/tháng, sinh con thứ hai vào tháng 12/2026. BHXH chi trả 7 × 30.000.000 = 210.000.000 đồng, cộng trợ cấp một lần 4.680.000 đồng, tổng cộng 214.680.000 đồng.

Chị Mai là quản lý, lương 60.000.000 đồng/tháng. Mức hưởng của chị tính trên mức trần 46.800.000 đồng, nên 7 tháng được 327.600.000 đồng, thấp hơn 92.400.000 đồng so với tiền lương cùng kỳ. Một số doanh nghiệp chọn bù phần chênh lệch. Đây là chính sách riêng của công ty, không phải nghĩa vụ luật định, và nên được ghi rõ trong quy chế.

Một năm được nghỉ ốm hưởng BHXH bao nhiêu ngày?

Người lao động làm việc trong điều kiện bình thường được nghỉ ốm hưởng BHXH tối đa 30 ngày làm việc/năm nếu đóng dưới 15 năm, 40 ngày nếu đóng từ đủ 15 đến dưới 30 năm, và 60 ngày nếu đóng từ đủ 30 năm (Điều 43 Luật BHXH 2024, xem điều luật). Nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc làm việc ở vùng đặc biệt khó khăn được 40, 50 hoặc 70 ngày.

• Mức hưởng: 75% tiền lương đóng BHXH của tháng liền kề trước khi nghỉ; mức một ngày bằng mức tháng chia 24 (Điều 45).
• Nghỉ nửa ngày: từ 01/7/2025 được hưởng bằng một nửa mức một ngày.
• Bệnh cần chữa trị dài ngày: hết số ngày tối đa vẫn được hưởng tiếp với mức 50%, 55% hoặc 65% tùy thời gian đóng.
• Chăm con ốm: tối đa 20 ngày/năm nếu con dưới 3 tuổi, 15 ngày/năm nếu con từ đủ 3 đến dưới 7 tuổi (Điều 44).

Ví dụ: lương đóng BHXH 30.000.000 đồng, nghỉ ốm 5 ngày làm việc, được hưởng 30.000.000 × 75% ÷ 24 × 5 = 4.687.500 đồng.

Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì trước khi nhân viên nghỉ thai sản?

Doanh nghiệp nên thống nhất lịch nghỉ bằng văn bản, kiểm tra điều kiện hưởng BHXH sớm và sắp xếp người thay thế. Các bước cụ thể:

1. Hỏi ngày dự sinh và đây có phải con thứ hai không, để lên kế hoạch 6 hay 7 tháng.
2. Kiểm tra điều kiện đóng đủ 6 tháng trong 12 tháng trước khi sinh.
3. Quyết định bằng văn bản việc có bù lương phần vượt trần BHXH hay không.
4. Lưu ý: tháng nghỉ thai sản từ 14 ngày làm việc trở lên thì cả doanh nghiệp và người lao động không phải đóng BHXH, nhưng tháng đó vẫn được tính là thời gian đóng (Điều 53).
5. Chuẩn bị cho ngày trở lại: đúng vị trí cũ, đúng mức lương cũ.

Nếu doanh nghiệp nước ngoài tuyển dụng qua mô hình EOR, xem thêm hướng dẫn toàn diện về EOR tại Việt Nam 2026.

Những điểm chính cần nhớ

• Lao động nữ được nghỉ thai sản 6 tháng; sinh con thứ hai từ 01/7/2026 được nghỉ 7 tháng.
• Quỹ BHXH trả 100% bình quân lương đóng BHXH 6 tháng, tối đa 46.800.000 đồng/tháng năm 2026.
• Mỗi con được trợ cấp một lần 4.680.000 đồng (2 lần mức tham chiếu).
• Nghỉ ốm hưởng 75% lương đóng BHXH, tối đa 30, 40 hoặc 60 ngày làm việc mỗi năm.
• Doanh nghiệp không được chấm dứt hợp đồng vì lý do mang thai, nghỉ thai sản và phải bảo đảm việc làm cũ.

Câu hỏi thường gặp

Doanh nghiệp có phải trả lương khi nhân viên nghỉ thai sản không?

Không. Tiền thai sản do quỹ BHXH chi trả, bằng 100% bình quân tiền lương đóng BHXH 6 tháng gần nhất theo Điều 59 Luật BHXH 41/2024/QH15. Doanh nghiệp chỉ trả thêm lương nếu hợp đồng lao động hoặc quy chế công ty có cam kết. Doanh nghiệp có trách nhiệm lập hồ sơ, nộp cho cơ quan BHXH và chuyển tiền trợ cấp cho người lao động.

Sinh con thứ mấy thì được nghỉ thai sản 7 tháng?

Lao động nữ sinh con thứ hai từ ngày 01/7/2026 được nghỉ thai sản 7 tháng theo Luật Dân số 113/2025/QH15 và Nghị định 168/2026/NĐ-CP. Điều kiện là tại thời điểm sinh, người mẹ có một con đẻ còn sống và đủ điều kiện hưởng thai sản theo Luật BHXH. Sinh con thứ nhất vẫn được nghỉ 6 tháng; tháng thứ 7 được BHXH chi trả như các tháng khác.

Chồng được nghỉ bao nhiêu ngày khi vợ sinh con năm 2026?

Lao động nam đang đóng BHXH bắt buộc được nghỉ 5 ngày làm việc khi vợ sinh con, 7 ngày nếu vợ sinh mổ hoặc sinh dưới 32 tuần, 10 ngày nếu sinh đôi, 14 ngày nếu sinh đôi phải mổ, theo Điều 53 Luật BHXH 2024. Từ 01/7/2026, khi vợ sinh con thứ hai, người chồng được nghỉ 10 ngày làm việc. Thời gian nghỉ phải bắt đầu trong 60 ngày kể từ ngày sinh.

Dịch vụ EOR tại Việt Nam có lo hồ sơ thai sản, ốm đau không?

Có. Đơn vị cung cấp dịch vụ EOR tại Việt Nam là người sử dụng lao động hợp pháp, nên chịu trách nhiệm đăng ký BHXH, lập hồ sơ thai sản, ốm đau và nộp cho cơ quan BHXH. Doanh nghiệp khách hàng không phải làm việc trực tiếp với cơ quan BHXH. Tiền trợ cấp vẫn do quỹ BHXH chi trả theo Luật BHXH 41/2024/QH15.

Nhân viên nghỉ thai sản có làm tăng chi phí EOR không?

Thông thường là không, thậm chí chi phí EOR giảm trong những tháng đó. Tháng nghỉ thai sản từ 14 ngày làm việc trở lên thì cả doanh nghiệp và người lao động không phải đóng BHXH, còn tiền trợ cấp do quỹ BHXH chi trả theo Điều 53 và Điều 59 Luật BHXH 2024. Khách hàng chỉ tốn thêm nếu tự chọn bù lương. Phí dịch vụ phụ thuộc hợp đồng với đơn vị EOR.

Đồng hành cùng đơn vị EOR được cấp phép tại Việt Nam

HR4U JSC là đơn vị EOR được cấp phép tại Việt Nam (giấy phép cho thuê lại lao động số 24/2023/SBD). Với vai trò người sử dụng lao động, đơn vị EOR lo toàn bộ BHXH cho đội ngũ của bạn, bao gồm hồ sơ thai sản và ốm đau, và cần chủ động báo trước khi quy định thay đổi như mốc 01/7/2026. Phí dịch vụ EOR của HR4U chỉ từ 109 USD/người/tháng, các khoản chi phí theo luật được tính đúng chi phí thực tế. Chúng tôi trân trọng người lao động của bạn như chính đội ngũ mình. Xem dịch vụ EOR tại Việt Nam (View EOR in VN) hoặc liên hệ HR4U.

Cập nhật lần cuối: 03/11/2026

Bài viết mang tính chất thông tin chung và phản ánh quy định có hiệu lực tại thời điểm tháng 11/2026. Nội dung không phải là tư vấn pháp lý hoặc tư vấn thuế.